ISO 19011:2026: wat zijn de belangrijkste wijzigingen?

In juli 2026 verscheen ISO 19011:2026, de nieuwe versie van de internationale richtlijn voor het organiseren en uitvoeren van audits van managementsystemen. Deze vervangt ISO 19011:2018.

Wie beide versies naast elkaar legt, ziet al snel dat er geen grote herziening heeft plaatsgevonden. De hoofdstukken en paragrafen zijn vrijwel hetzelfde gebleven. De belangrijkste wijzigingen zitten vooral in remote auditing, technologie en enkele praktische aanvullingen voor auditors.

Wat is ISO 19011?

ISO 19011 geeft richtlijnen voor het organiseren en uitvoeren van audits van managementsystemen. Denk bijvoorbeeld aan interne audits binnen een kwaliteitsmanagementsysteem volgens ISO 9001.

De richtlijn gaat vooral over:

de principes van goed auditen;
het organiseren en uitvoeren van audits;
de competentie en beoordeling van auditors.

Daarnaast bevat ISO 19011 een bijlage met praktische richtlijnen voor auditors.

Hoofdstuk 3: termen en definities

Zorg dat je weet wat de termen betekenen waarmee je werkt. ISO 19011 bevat daarom in hoofdstuk 3 heldere definities van begrippen die belangrijk zijn bij het organiseren en uitvoeren van audits.

De meeste termen uit 2018 zijn in 2026 hetzelfde gebleven. De opvallendste toevoeging is de term ‘methode voor remote auditing’.

Welke termen worden in ISO 19011 gebruikt? Bekijk hier het overzicht.

Hoofdstuk 4: de zeven auditprincipes blijven hetzelfde

Ook hoofdstuk 4 is nauwelijks gewijzigd. De zeven auditprincipes zijn hetzelfde gebleven.

Deze principes vormen de basis voor het uitvoeren van betrouwbare audits. Ze helpen auditors om eerlijk, zorgvuldig, objectief en op basis van bewijs te werken. Zo wordt de kans kleiner dat auditresultaten worden beïnvloed door persoonlijke voorkeuren of onvoldoende onderbouwing.

Hoofdstuk 5: audits organiseren met een auditprogramma

Ook hoofdstuk 5 is niet echt gewijzigd. De manier waarop een auditprogramma wordt opgezet, is nog hetzelfde. In ISO 19011:2026 is binnen dit hoofdstuk wel iets meer aandacht voor technologie en remote auditing. Vooral risico’s, middelen en praktische voorwaarden worden uitgebreider beschreven.

Een auditprogramma gaat over het organiseren van audits binnen een organisatie. Denk aan bepalen welke audits nodig zijn, wanneer ze plaatsvinden, wie ze uitvoert en welke middelen daarvoor nodig zijn.

Dat is belangrijk, zeker als een organisatie met meerdere auditors werkt. Zonder goede organisatie kunnen audits los van elkaar worden uitgevoerd, onderwerpen dubbel worden onderzocht of juist worden vergeten. Ook kan onduidelijk zijn wie welke audit uitvoert en wat er met de resultaten gebeurt.

Hoofdstuk 6: een audit uitvoeren

Hoofdstuk 6 beschrijft het uitvoeren van een audit.

Het gaat om het hele auditproces. Dat begint met het initiëren en voorbereiden van de audit. Daarna volgen de auditactiviteiten, het verzamelen van auditbewijs en het formuleren van bevindingen en conclusies. Vervolgens wordt het auditrapport opgesteld. Tot slot wordt de audit afgerond en kan eventueel follow-up plaatsvinden.

De stappen en paragraafindeling zijn in 2026 vrijwel ongewijzigd.

Op verschillende plaatsen is de tekst wel aangevuld of verduidelijkt. Dat gebeurt bijvoorbeeld rond risicogebaseerde planning, gezamenlijke audits, digitale informatie en het classificeren van afwijkingen. Zo moet bij classificatie van afwijkingen duidelijk zijn welke criteria daarvoor worden gebruikt.

Hoofdstuk 7: competentie van auditors

Hoofdstuk 6 beschrijft hoe een audit wordt uitgevoerd. Omdat auditors die audit uitvoeren, gaat hoofdstuk 7 vervolgens specifieker in op de auditor zelf.

Hoofdstuk 7 gaat over de competentie en beoordeling van auditors: welke kennis, vaardigheden en persoonlijke eigenschappen een auditor nodig heeft, hoe die competentie wordt beoordeeld en hoe die op peil wordt gehouden.

Ook dit hoofdstuk is grotendeels hetzelfde gebleven.

Een onderwerp dat in ISO 19011:2026 wel explicieter wordt genoemd, is het omgaan met digitale en opkomende technologieën.

Een auditor moet kunnen inschatten of zulke hulpmiddelen geschikt zijn en welke gevolgen het gebruik ervan heeft voor de audit. ISO 19011:2026 noemt daarbij zelfs op AI gebaseerde evaluatiehulpmiddelen als voorbeeld.

De norm schrijft overigens niet voor hoe een auditor AI moet gebruiken. Het gaat er vooral om dat de auditor voldoende kennis heeft om de mogelijkheden en gevolgen van zulke technologie te kunnen beoordelen.

Remote auditing krijgt meer aandacht

Een van de duidelijkste wijzigingen in ISO 19011:2026 is de extra aandacht voor remote auditing.

Remote auditing was in 2018 al onderdeel van ISO 19011. Nieuw is dus niet dát je een audit op afstand kunt uitvoeren. In 2026 wordt vooral concreter beschreven hoe je dat goed doet.

Bijlage A.16 gaat bijvoorbeeld in op:

vooraf testen of de techniek werkt;
afspraken maken over welke software en apparatuur worden gebruikt;
een alternatief hebben als de techniek uitvalt;
zorgvuldig omgaan met privacy en vertrouwelijke informatie;
toestemming vragen voordat screenshots of opnames worden gemaakt;
zorgen dat auditors voldoende digitaal vaardig zijn;
rekening houden met extra risico’s van remote auditing;
beoordelen of de gekozen remote methode geschikt is om de auditdoelstellingen te bereiken.

Een remote audit is dus meer dan een interview via Teams of Zoom. De auditor moet nog steeds voldoende betrouwbaar auditbewijs kunnen verzamelen om goede bevindingen en conclusies te formuleren.

Conclusie: vooral een actualisatie van ISO 19011

ISO 19011:2026 is geen grote herziening van ISO 19011:2018.

Wie beide versies naast elkaar legt, ziet vooral dezelfde structuur en dezelfde manier van denken over audits terug. De belangrijkste verandering is dat de richtlijn beter aansluit bij de huidige auditpraktijk, waarin technologie en audits op afstand een grotere rol spelen.

Zelf leren hoe je een goede interne audit uitvoert?

In de Skoledo e-learning Interne auditor ISO 9001 leer je stap voor stap hoe je interne audits voorbereidt, uitvoert en rapporteert. Je leert de ISO 9001-norm kennen en gaat aan de slag met het opstellen van een auditprogramma en het voorbereiden, uitvoeren en rapporteren van interne audits. Daarbij is er ook aandacht voor interviewtechnieken, auditbevindingen en auditconclusies.

InCompany jouw auditteam trainen?

Wil je met een heel auditteam aan de slag? Skoledo verzorgt ook InCompany-trajecten voor organisaties. Daarbij combineren we e-learning met praktijkopdrachten en interactieve bijeenkomsten, waarbij de eigen organisatie en auditsituatie centraal staan.

Ik ben de Skoledo AI-bot. Ik sta klaar voor je vragen! Mijn antwoorden zijn automatisch gegenereerd en kunnen afwijken van de info op Skoledo.com. De site en les-units zijn altijd leidend. Liever een mens spreken? Mail ons gerust.